Najważniejsze miejsce na świecie. Tajwan w rywalizacji mocarstw - Filip Grzegorzewski

Czy Tajwan jest najniebezpieczniejszym, czy może najważniejszym miejscem na świecie?

Wyspa wielkości Mazowsza znalazła się w centrum najważniejszej rywalizacji mocarstw XXI wieku – starcia USA i Chin o przyszły kształt ładu międzynarodowego. Przez wody Cieśniny Tajwańskiej przepływają rocznie towary warte blisko 2,5 biliona dolarów, to ponad jedna piąta światowego handlu morskiego. Leżące po drugiej stronie Chiny mają 60 razy więcej ludności i największą marynarkę wojenną świata. A jednak od ponad siedemdziesięciu lat Pekin nie podporządkował sobie Tajwanu.

To historia sporu opowiedziana z perspektywy trzech aktorów. Waszyngtonu, który widzi w Tajwanie element równowagi sił w Azji Wschodniej, test wiarygodności sojuszy i ogniwo technologicznej rywalizacji z Chinami. Pekinu, dla którego zjednoczenie to sprawa narodowej dumy, legitymizacji władzy partii i warunek „wielkiego odrodzenia narodu chińskiego”. I wreszcie Tajpej, które chce pokoju i prawa do decydowania o własnej przyszłości – i nie jest biernym obserwatorem własnego losu, a żywotność tamtejszej demokracji, odrębna tożsamość mieszkańców, „krzemowa tarcza” i odporność społeczeństwa realnie wpływają na kalkulacje mocarstw. Od tego, co wydarzy się w Cieśninie – narastająca presja, kwarantanna, blokada czy wojna – zależy nie tylko równowaga sił w Azji, lecz także bezpieczeństwo i dobrobyt Europy, w tym Polski.

Książka prowadzi czytelnika od historycznych źródeł konfliktu, przez demokratyzację Tajwanu, strategiczną dwuznaczność Ameryki i wizję Xi Jinpinga, po ukraińską lekcję. Całość zamyka pięć wielkich pytań o przyszłość: o ryzyko wojny, determinację Ameryki, granice presji Pekinu, szanse obrony wyspy i stawkę dla reszty świata.

Żeby zrozumieć, dokąd zmierza rywalizacja mocarstw, trzeba uważnie patrzeć na Tajwan.